Salduz bis

Wat?

Onder impuls van Europese richtlijnen werd op 21 november 2016 de wet ‘Salduz bis’ goedgekeurd. Dat betekende een aanzienlijke uitbreiding van de rechten van personen die worden verhoord naar aanleiding van bepaalde strafbare feiten. Terwijl de oorspronkelijke Salduzwet het recht op bijstand van een advocaat nog specifiek koppelde aan de voorwaarde van de vrijheidsberoving, hebben nu ook vrije verdachten steeds recht op bijstand van een advocaat. Bovendien geldt het bijstandsrecht voortaan niet alleen tijdens het eerste verhoor, maar ook voor alle navolgende verhoren.

Waarom?

De Salduzwetgeving raakt aan een van de meest fundamentele pijlers van onze rechtsstaat: dat niemand kan worden veroordeeld zonder een eerlijk proces. De bijstand van een advocaat is dan ook cruciaal voor de bescherming tegen afgedwongen en valse bekentenissen. Bovendien is de OVB bij wet aangeduid als de organisator van de Salduz-permanentiedienst waarmee de verhoorder in veel gevallen verplicht contact moet opnemen.

Hoe?

Zowel over het voorontwerp als over het wetsontwerp kon de OVB-studiedienst zijn advies formuleren, zij het binnen een zeer korte tijdspanne. Door zijn tussenkomst kunnen minderjarige verdachten nu altijd rekenen op de bijstand van een advocaat en is de (nog steeds bijzonder complexe) formulering van het wetsontwerp op een aantal punten verduidelijkt. Nadat de wet was aangenomen, paste OVB haar Salduz-gedragscode aan, rekening houdend met de nieuwe, actievere rol die de advocaat tijdens het verhoor krijgt toebedeeld.

En verder…?

Op vraag van de FOD Justitie verleent de OVB-studiedienst op dit moment haar medewerking aan een grondige evaluatie van de Salduzwetgeving. Daarvoor koppelt zij op geregelde tijdstippen, via vragenlijsten, terug naar de verschillende balies om de bezorgdheden van iedere individuele advocaat te kunnen vernemen.

Na een rondvraag blijkt de Salduz-webapplicatie zeer behoorlijk te functioneren. Meestal wordt onmiddellijk een advocaat gevonden en wanneer dat uitzonderlijk niet het geval zou zijn, staat steeds een noodlijn open. De belangrijkste uitdaging voor de toekomst bestaat er dan ook in om die overwegend positieve ervaring te bewaren dankzij een grondige herprogrammering van de Salduz-webapplicatie. De OVB staat in voortdurend contact met advocaten, politiediensten en magistraten om voor alle actoren een optimale oplossing te kunnen vinden.