Nieuwe Codex Deontologie

 Wat?

De Codex Deontologie voor Advocaten werd op 30 september 2014 gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad en is sinds 1 januari 2015 van kracht. De Codex bundelt enerzijds alle bestaande reglementen van de Orde van Vlaamse Balies zoals die reeds van kracht waren en anderzijds ook nieuwe bepalingen.

Inmiddels werden aan de oorspronkelijke tekst enkele wijzigingen aangebracht, zowel inhoudelijk als vormelijk. Nieuwe afdelingen en artikels werden toegevoegd en de artikels kregen een nieuwe, gebruiksvriendelijke nummering. De gewijzigde versies werden gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van respectievelijk 30 september 2015 (inwerkingtreding 1 januari 2016) en 31 mei 2016 (inwerkingtreding 1 september 2016).

 Waarom?

Met de Codex werd uniformiteit gecreëerd in de reglementering: verschillen in de regels die aan de diverse balies golden, werden weggewerkt. In tijden waar advocaten voor alle mogelijke (rechts)instanties in Vlaanderen zaken behandelen, mag hun beroepsuitoefening en manier van omgaan met elkaar niet langer afhangen van plaatselijke gebruiken.

Verder kwam de Codex tegemoet aan eventuele lacunes in de wettelijke bepalingen aangaande de advocatuur of kon hij strengere verplichtingen opleggen aan advocaten (op voorwaarde uiteraard dat die in overeenstemming zijn met de nationale en internationale wetgeving).

 Hoe?

De OVB gaf naar aanleiding van de aangepaste Codex een nieuw cahier uit dat ze verspreidde onder alle Vlaamse advocaten.

 En verder?

De Codex is geen afgerond geheel. De komende jaren wordt de tekst constant verder uitgewerkt en geüpdatet. Daarnaast wordt hij ook aangevuld met verwijzingen naar adviezen van het departement deontologie en naar tuchtrechtspraak.

 

Hervorming juridische eerstelijnsbijstand

Wat?

Met de zesde staatshervorming is de juridische eerstelijnsbijstand overgedragen naar de gemeenschappen. Voor Vlaanderen is dat het departement welzijn, volksgezondheid en gezin, onder minister Jo Vandeurzen. Die wil een nieuw inhoudelijk en subsidiekader ontwikkelen en beter afstemmen binnen het welzijnswerk.

Waarom?

De OVB wil een ondersteunende en coördinerende rol spelen bij de verdere uitbouw van de juridische eerstelijnsbijstand door de Commissies voor Juridische Bijstand (CJB). Ze is ervan overtuigd dat de overheveling van de bevoegdheid van de eerstelijnsbijstand die naar een hoger niveau zal brengen. Het idee van samenwerking met de welzijnssector en een systeem om de rechtzoekende naar de juiste diensten door te verwijzen, kan alleen maar worden toegejuicht.

Hoe?

In 2016 deed de OVB samen met de CJB’s een voorstel om de organisatie, de werking en de subsidiëring van de CJB’s te harmoniseren en te verbeteren.

Enkele kernpunten:

  • Absolute kosteloosheid van het advies en de informatie voor de rechtzoekende
  • Gegarandeerde juridische kwaliteit
  • Laagdrempeligheid voor de rechtzoekende, specifiek voor kwetsbare groepen
  • Toegankelijkheid (locatie en frequentie) en modernisering (informatisering)
  • Centralisatie en decentralisatie (betere samenwerking tussen OVB en CJB’s, ondersteunende en coördinerende rol OVB)
  • Verbeterde relatie met de zorgsector (CAW’s, OCMW’s en andere organisaties op de sociale kaart)
  • Herkenbaarheid CJB’s vergroten
  • Financiering harmoniseren en via een open enveloppe

En verder?

Het overleg is nog lang niet afgelopen. Wat de hervorming met zich mee zal brengen voor de advocaat werkzaam in de juridische eerstelijnsbijstand, is nog bijzonder vaag. De CJB’s en de OVB zullen dus ook de volgende jaren nog werk hebben om van de hervorming een succes te maken.

Nieuwe advocaat.be

Wat?

In 2016 werd de publieke website van de OVB grondig gescreend en opnieuw vorm gegeven. De nieuwe advocaat.be stelt de rechtzoekende centraal en biedt een antwoord op zijn meest gestelde vragen.

Waarom?

Advocaat.be was na 10 jaar aan vernieuwing toe: de website had geen duidelijk doelpubliek voor ogen en de navigatie en lay-out waren niet meer van deze tijd.

Uit analyses bleek dat bezoekers het meest zoeken naar de gegevens van advocaten. Daarom besteedde de OVB extra aandacht aan de zoekfunctie, met zoekopdrachten op naam, thema of plaats, en extra gegevens zoals taal, bijzondere opleiding of certificaat. De zoekfunctie is op elke pagina van de website terug te vinden.

Daarnaast zoekt de mondige burger concrete informatie en oplossingen voor zijn probleem. Daarom hebben we 9 relevante thema’s toegevoegd (bijv. relatie en gezin, strafrecht, werk, ongevallen en schade), onderverdeeld in verschillende subthema’s. Telkens maken we de rol van de advocaat duidelijk en geven we extra tips.

Hoe?

Een professioneel communicatiebureau begeleidde ons bij de ontwikkeling van de nieuwe website: wat zoeken bezoekers op de website en hoe willen ze informatie voorgeschoteld krijgen? Het communicatieteam van de OVB ging nadien aan de slag om de content te verzamelen, te structureren en te (her)schrijven.

En verder?

De OVB werkt verder aan de uitbreiding en aanvulling van de themapagina’s op advocaat.be. De Google top 10 diende reeds als basis om nieuwe thema’s uit te werken. Een redactieraad website werd opgericht om de themapagina’s aan te vullen en up-to-date te houden.

Binnenkort wordt ook het privaat luik van de OVB-website onder handen genomen.

 

Save

Potpourri III

Wat?

Op 4 mei 2016 werd de derde potpourriwet goedgekeurd. Daarin stonden vooral de elektronische betekening en de internering centraal. Voortaan heeft de gerechtsdeurwaarder de keuze tussen elektronische betekening en betekening aan de persoon, afhankelijk van de omstandigheden eigen aan de zaak. Wat de internering betreft, is het toepassingsgebied van de maatregel aanzienlijk ingeperkt, de uitvoeringsprocedure herschikt en worden voortaan strengere kwaliteitseisen gesteld aan het deskundigenonderzoek. Samen met de inwerkingtreding van de interneringsbepalingen van Potpourri III op 1 oktober 2016, is bovendien de hele interneringswet van 5 mei 2014 eindelijk in werking getreden.

Waarom?

De impact van Potpourri III op de advocatuur is weliswaar minder groot dan die van de eerste twee potpourriwetten, maar mag toch niet worden onderschat. De elektronische betekening vormt immers een nieuwe stap in de richting van een elektronische procesvoering waarmee iedere advocaat in de toekomst geconfronteerd zal worden. Bij de internering is bovendien een belangrijke rol weggelegd voor de advocaat ter bescherming van de rechten van deze kwetsbare groep delinquenten.

Hoe?

Net zoals bij de eerste potpourriwetten heeft de studiedienst van de OVB van bij aanvang meegewerkt aan de totstandkoming van de derde potpourriwet en zich maximaal ingezet om de belangen van de rechtzoekende en zijn advocaat te beschermen. Vooral bij het luik internering heeft de OVB verschillende kanttekeningen gemaakt en om bijsturing verzocht. Het resultaat? De rol van de advocaat is prominenter dan ooit tevoren dankzij de verplichte bijstand tijdens de interneringsprocedure.

En verder…?

Een groot deel van de hervormingen die worden aangekondigd in Potpourri III kan pas echt gestalte krijgen wanneer daarvoor de nodige uitvoeringsmaatregelen worden getroffen. De OVB steunt de initiatieven van de regering om een gedifferentieerd aanbod voor geïnterneerden te verzekeren, waaronder met name het nieuwe FPC te Antwerpen en de zorgeenheden voor langdurig verblijf voor risicovolle gevallen, voor vrouwelijke geïnterneerden en voor geïnterneerden met een mentale beperking of een niet-aangeboren hersenletsel. Vanaf 2020 moet bovendien een nieuw klinisch observatiecentrum operationeel zijn zodat de observatie niet langer in de gevangenis of in een FPC moet gebeuren. In 2017 organiseert de OVB een tentoonstelling in samenwerking met Museum Dr. Guislain en Handelsreizigers in Ideeën rond internering.

Nu de serie potpourriwetten stilaan op haar laatste benen loopt, bereiden de OVB en haar studiedienst zich voor op de grondige hervorming van verschillende wetboeken, die de minister van Justitie in zijn beleidsnota heeft aangekondigd. De OVB blijft een vaste gesprekspartner van het kabinet en is ervan overtuigd dat de constructieve samenwerking van het verleden kan worden voortgezet.

Specialisaties

Wat?

Op 18 mei 2016 kreeg de werkgroep specialisaties – opgericht door de algemene vergadering van 24 juni 2015 – groen licht om een ontwerpreglement specialisaties uit te werken.

Waarom?

Een reglement specialisaties zou de transparantie naar de rechtzoekende alleen maar ten goede komen. Het huidige systeem van de voorkeurmateries is volgens de werkgroep misleidend omdat er geen controle op gebeurt. Volgens het ontwerpreglement specialisaties zouden enkel advocaten die kunnen aantonen ‘gespecialiseerd’ te zijn in een bepaalde rechtstak dat kenbaar mogen maken.

Hoe?

De werkgroep kwam in 2016 regelmatig samen om het ontwerpreglement op te stellen. Dat resulteerde in een voorstel van aanpassing in de Codex Deontologie voor Advocaten begin 2017.

En verder…?

De algemene vergadering behandelt het onderwerp momenteel.